- Turkije
De Koerdische journalist Mehmet Ali Ertaş is na zijn arrestatie in de omgeving van Mêrdîn (Tr. Mardin) weer vrijgelaten. Het onderzoek tegen hem is gebaseerd op verklaringen van een anonieme getuige in een procedure tegen mediawerkers in Ankara die al in 2022 was gestart.
Ertaş werd zondag tijdens een identiteitscontrole door de Turkse militaire politie in hechtenis genomen. De maatregel werd genomen op bevel van het openbaar ministerie in Ankara. Maandag werd hij naar het gerechtsgebouw in Mêrdîn gebracht en via een videoconferentiesysteem verbonden met het openbaar ministerie in Ankara. Zijn advocaat Erdal Kuzu woonde het verhoor bij. Er werden hem verklaringen voorgelegd van de geheime getuige met de codenaam “K8Ç4B3L1T5”. Ertaş verwierp alle beschuldigingen en verklaarde dat hij journalistiek werkzaam was en dat de tegen hem ingebrachte beschuldigingen elke grond misten. Na afloop van het verhoor gaf het openbaar ministerie opdracht tot zijn vrijlating.
Volgens de beschikbare informatie is het dossier gebaseerd op dezelfde anonieme getuigenverklaringen die in oktober 2022 al hadden geleid tot de start van een procedure tegen elf journalisten in Ankara. In die procedure waren verschillende mediawerkers gearresteerd op verdenking van terrorisme, waarvan er negen in voorlopige hechtenis werden genomen. In juni 2023 werden de journalisten vrijgelaten. Later veroordeelde de bevoegde juryrechtbank in Ankara acht verdachten wegens vermeend lidmaatschap van een “terroristische organisatie” tot gevangenisstraffen van zes jaar en drie maanden.
Mensenrechtenorganisaties en journalistenverenigingen bekritiseren al jaren het systematische gebruik van zogenaamde “geheime getuigen” in politieke processen. Opvallend is dat deze praktijk bijna uitsluitend wordt toegepast in onderzoeken tegen Koerdische mediawerkers, politici en activisten. Critici zien hierin een structureel instrument om Koerdische mediawerkers en politici te criminaliseren. De beschuldigingen zijn vaak uitsluitend gebaseerd op niet-controleerbare verklaringen van anonieme getuigen, zonder dat er concrete strafbare feiten worden aangetoond.
Tijdens het proces tegen de in oktober 2022 gearresteerde mediawerkers werd tijdens de hoofdbehandeling bovendien bekend dat de kroongetuige tijdelijk voor het persbureau Mezopotamya had gewerkt. Volgens zijn eigen verklaringen zou hij daarbij in opdracht van overheidsinstanties hebben gewerkt. Deze omstandigheid versterkte de kritiek op de geloofwaardigheid en onafhankelijkheid van de belastende verklaringen aanzienlijk. Juristen spreken in dit verband van een structurele onevenwichtigheid in de procesvoering, aangezien de verdediging en het publiek de identiteit en mogelijke banden met de staat van de anonieme getuigen niet kunnen controleren.
