- Turkije
De „Conferentie over de democratische transformatie van de Republiek in haar tweede eeuw“, gehouden in Istanbul, ging verder met de tweede sessie. Het panel, getiteld „Honderd jaar eenzaamheid: nationalisme, herinnering en sociale polarisatie“, werd geleid door Fatma Bostan Ünsal.
Bekir Ağırdır hield een lezing over „Kunnen we samenleven zonder naar elkaar te luisteren?“; Ferhat Kentel over ‘Hetzelfde verleden, verschillende werelden: de herinnering aan polarisatie en verzoening’; Noém Lévy-Aksu over ‘Het onvermogen om het verleden onder ogen te zien: historische verhalen en de anderen in het collectieve geheugen’; en Serhun Al over ‘Van assimilatie naar integratie: de zoektocht naar inclusief burgerschap en nationale identiteit in Turkije’.
Fatma Bostan Ünsal stelde dat alle slachtoffers van de Republiek zich bewust moeten zijn van het “onrecht” dat in het verleden is begaan.
Bekir Ağırdır: De vraag is hoe we een gedeelde toekomst zullen opbouwen
Bekir Ağırdır vestigde de aandacht op politieke en sociale crises en zei: “Het gaat er niet langer alleen om dat de eerste knoop van het overhemd verkeerd was dichtgeknoopt. Dat overhemd past niet meer. We moeten het hebben over een nieuw overhemd. Als we blijven hangen bij de eerste knoop, zullen we voor altijd blijven ruziën.”
We zijn zo in de ban van de politiek dat we doen alsof armoede geen Koerdische kwestie is. We hebben een breder perspectief nodig. Als we naar crises over de hele wereld kijken, zien we dat er dingen aan het veranderen zijn. Turkije heeft zijn urbanisatieproces voltooid. De agha's en sjeiks zijn nu onderwerp van boeken. Diyarbakır maakt deel uit van deze transformatie. Turkije is verstedelijkt. Maar de verstedelijking heeft een ander probleem met zich meegebracht. Volgens ons onderzoek staat vandaag de dag 80 procent van de samenleving aan de ene kant en 20 procent aan de andere. Er is een zandloper, maar die staat niet rechtop. Er is geen sociale mobiliteit. We hebben het over twee afzonderlijke werelden.
In een periode die gekenmerkt wordt door dergelijke armoede, wordt de roep om democratie niet sterker. Er wordt een nieuwe vorm van lumpenisering en nationalisme gecreëerd via staatsverhalen. Voor ons staat een nieuw nationalisme dat moralistisch, op veiligheid gericht en op technologie gebaseerd is. Toch blijven we met elkaar wedijveren om het lijden. We kunnen de toekomst niet opbouwen door te wedijveren om het lijden. We moeten praten over elkaars toekomst en ons gedeelde leven.
Het gaat niet alleen om transformatie; het gaat erom hoe we een gezamenlijke toekomst zullen opbouwen. Het hangt af van hoe we de waardigheid en rechten van zowel Koerden als Turken verdedigen. Als we een stem willen hebben in een waardig leven en in de politiek, moeten we onszelf vernieuwen.
Ferhat Kentel: Deze eeuw is het verhaal van een gemeenschap die bang is een minderheid te worden
Ferhat Kentel stelde dat het discours rond ‘verraad’ en ‘loyaliteit’ een van de grondleggende elementen van de Republiek is geweest.
Kentel zei dat de samenleving, als reactie op de angst die door de staat wordt opgelegd, ofwel haar stem laat horen ofwel probeert een ander spel te spelen, terwijl een andere optie is om ‘loyaliteit te tonen’. Hij vervolgde: ‘Je past je aan om te overleven. En als je dat doet om te overleven, sluit je je aan bij de meester. Aan de zijde van de meester staan, wekt een enorme wrok op. Revolutionaire woede, islamistische woede… Een van de bronnen van deze vormen van woede ligt hier.
We moeten deze eeuw zien als het verhaal van een gemeenschap die bang is een minderheid te worden.”
Noém Lévy-Aksu: Patriarchaal en nationalistisch denken blijft Turkije domineren
Noém Lévy-Aksu zei dat patriarchaal en nationalistisch denken Turkije blijft domineren.
Ze benadrukte dat Turkije een grondwet nodig heeft waarin iedereen gelijke rechten geniet en verklaarde: “Er worden inspanningen geleverd om studies en geschiedenissen te onderzoeken die in het officiële verhaal ontbreken. We moeten het belang van dit werk erkennen. Ondanks de krimpende ruimte na 2015–2016 gaan deze inspanningen door. Ze zijn belangrijk voor het uitbreiden van het maatschappelijk middenveld en het bevorderen van democratisering. Ze leveren ook een waardevolle bijdrage aan de ontwikkeling van herstelrecht.
Er zijn echter aanzienlijke obstakels. Het eerste is zichtbaarheid. Hoeveel aandacht kunnen we trekken? Herinneringsstudies krijgen zeer weinig aandacht in de media en blijven grotendeels onzichtbaar in de publieke sfeer. Daar moeten we over nadenken. Maar afgezien daarvan is het belangrijk dat de kennisproductie en het debat doorgaan.
Ten tweede moeten we deze herinneringsstudies beschouwen in het licht van hun bijdrage aan democratie en vrede.”
Serhun Al: De Republiek Turkije moet overstappen op een pluralistisch model
Serhun Al verklaarde: “Nu de Republiek Turkije haar tweede eeuw ingaat, moet ze verder gaan dan assimilatie en nationalisme en overstappen op een pluralistisch model. Dit is niet louter een voorkeur; het is een noodzaak. Ik spreek in termen van realpolitik.
Als we kijken naar hoe de staat het recente proces heeft gekaderd, zien we verwijzingen naar ontwikkelingen over de hele wereld. Discussies binnen Turkije zijn waardevol, maar waar gaat de wereld naartoe? Welke veranderingen vinden er wereldwijd plaats, en hoe beïnvloeden die Turkije?
Er is een enorme golf van autoritarisme over de hele wereld. Populistische rechtse partijen richten zich op minderheden. Er is een zeer ernstige nationalistische golf. Dit heeft de democratie aanzienlijk uitgehold.
We leven in een tijdperk van oorlog. In een dergelijk tijdperk vormen de inspanningen in Turkije om ontwapening te realiseren en conflicten te beëindigen een zeer belangrijke kans. De symbolische verbranding van wapens door de PKK is een opmerkelijke ontwikkeling. In dit populistische en gemilitariseerde mondiale klimaat zou Turkije, als het dit proces met succes afrondt, een voorbeeld voor de wereld kunnen worden.”
Al vestigde de aandacht op de serieuze kans op vrede in Turkije en vervolgde: “Terwijl de wereld zich bewapent, streven wij, althans tot op zekere hoogte, naar ontwapening en proberen we een einde te maken aan het conflict. Dit is een belangrijk punt.
Integratie betekent erkenning. Je moet verschillen erkennen. Je moet verschillende culturen erkennen en ze onder grondwettelijke bescherming plaatsen. In dit opzicht kunnen verschillende oplossingen worden ontwikkeld.”
